Góc nhìn nghiên cứu
AI agent trong mua sắm: tác động đến người mua và cách nghiên cứu

Mục lục
AI agent mua sắm là trợ lý phần mềm có thể tìm kiếm, so sánh, gợi ý và trong một số trường hợp mua sản phẩm thay người dùng, dựa trên yêu cầu, sở thích và lịch sử mua hàng. Khi ngày càng nhiều người để trợ lý lọc danh sách hoặc đặt lại sản phẩm, thương hiệu cần hiểu khi nào người mua giao quyền quyết định, điều gì họ vẫn tự chọn và điều gì khiến họ tin vào gợi ý. Những câu hỏi này có thể nghiên cứu ngay từ bây giờ, trước khi hành vi trở nên phổ biến.
AI agent mua sắm là gì?
Công cụ AI hỗ trợ mua sắm có nhiều cấp độ, từ đơn giản đến tự động:
- Trợ lý trò chuyện và công cụ gợi ý trả lời câu hỏi và đề xuất sản phẩm trong ứng dụng hoặc website.
- Công cụ so sánh tổng hợp giá, đánh giá và thông số giữa các người bán.
- Trợ lý đặt lại và đăng ký định kỳ tự bổ sung những món dùng thường xuyên như đồ dùng gia đình.
- Agent tự động có thể hoàn tất đơn hàng trong giới hạn người dùng đặt ra, như ngân sách hoặc thương hiệu ưa thích.
Công cụ càng tự quyết nhiều, cơ hội tác động của thương hiệu càng chuyển từ kệ hàng hay trang sản phẩm sang dữ liệu và quy tắc mà agent sử dụng.
AI agent có thể thay đổi quyết định mua sắm ra sao?
Với hàng mua thường xuyên, ít cân nhắc, người mua có thể sẵn sàng để trợ lý đặt lại sản phẩm quen thuộc hoặc chọn phương án rẻ nhất chấp nhận được. Với sản phẩm mang giá trị cảm xúc hoặc cảm quan như mỹ phẩm, đồ ăn vặt hay quà tặng, nhiều người có xu hướng muốn tự quyết định cuối cùng. Agent cũng có thể thay đổi loại thông tin quan trọng: dữ liệu sản phẩm rõ ràng, điểm đánh giá, giá và tình trạng còn hàng trở nên quan trọng hơn khi máy lọc danh sách. Đây là những giả thuyết mà thương hiệu nên kiểm chứng với ngành hàng và người mua của mình.
Thương hiệu nên nghiên cứu những gì?
| Câu hỏi kinh doanh | Cần đo | Phương pháp |
|---|---|---|
| Ai đang dùng công cụ AI khi mua sắm? | Nhận biết, mức sử dụng, tần suất theo độ tuổi và thành phố | Khảo sát |
| Người mua sẵn sàng giao quyền cho những món nào? | Mức sẵn sàng giao quyền theo ngành hàng và mức giá | Khảo sát hỏi theo từng ngành hàng |
| Điều gì tạo dựng hoặc làm mất niềm tin? | Lo ngại về độ chính xác, thiên vị, quyền riêng tư, đặt nhầm | Phỏng vấn sâu, thảo luận nhóm |
| Người mua dùng trợ lý ra sao trong thực tế? | Các bước thực hiện, lần thay đổi gợi ý, lựa chọn cuối cùng | Quan sát, nhật ký hoặc kiểm tra khả năng sử dụng |
| Hành vi mua có thay đổi? | Chuyển đổi thương hiệu, giỏ hàng, mua lặp lại | Panel người mua sắm, dữ liệu bán hàng |
Nghiên cứu mua sắm có hỗ trợ AI tại Việt Nam như thế nào?
- Bắt đầu bằng định tính. Phỏng vấn sâu và thảo luận nhóm cho thấy người mua cảm thấy thế nào khi giao quyết định cho phần mềm và họ đặt giới hạn ở đâu.
- Quan sát việc sử dụng thật. Yêu cầu người mua hoàn tất một lần mua với trợ lý và ghi lại khi nào họ chấp nhận, sửa hoặc bỏ qua gợi ý.
- Định lượng bằng khảo sát. Đo mức sử dụng và mức sẵn sàng giao quyền theo từng ngành hàng. Vì chủ đề còn mới, cần giải thích thuật ngữ đơn giản và tránh câu hỏi dẫn dắt.
- Đối chiếu với hành vi. So sánh điều người mua nói với dữ liệu mua thật, chẳng hạn từ i-Panel, panel người mua sắm dựa trên hóa đơn của INTAGE Việt Nam, để xem lựa chọn kênh và thương hiệu có thay đổi theo thời gian hay không.
Rủi ro và giới hạn là gì?
- Niềm tin và lỗi: đặt nhầm hoặc gợi ý kém nhanh chóng làm giảm mức sẵn sàng giao quyền.
- Quyền riêng tư dữ liệu: agent cần dữ liệu cá nhân và quyền thanh toán; người mua muốn được kiểm soát và đồng ý rõ ràng.
- Thiên vị: người mua có thể lo trợ lý ưu tiên sản phẩm được tài trợ.
- Mức độ chấp nhận không đồng đều: việc sử dụng có thể khác nhau theo độ tuổi, mức quen dùng công nghệ và vùng miền, nên số trung bình dễ gây hiểu sai.
Thương hiệu nên chuẩn bị thế nào?
- Giữ thông tin sản phẩm đầy đủ, chính xác và thống nhất trên mọi kênh.
- Xác định ngành hàng nào của mình là hàng mua thường xuyên, dễ được giao cho trợ lý, và ngành hàng nào dựa vào cảm xúc hoặc dùng thử.
- Theo dõi thái độ người mua định kỳ, vì hành vi này thay đổi nhanh.
- Giữ vững mức độ ưa thích thương hiệu: agent chỉ chọn thương hiệu của bạn khi người mua đã cho nó biết họ thích bạn.
Câu hỏi thường gặp
AI agent mua sắm là gì?
Là trợ lý phần mềm tìm kiếm, so sánh, gợi ý và đôi khi mua sản phẩm thay người mua, trong phạm vi sở thích và giới hạn do người mua đặt ra.
Người mua dễ giao cho AI những món hàng nào nhất?
Hàng mua thường xuyên, ít cân nhắc như đồ dùng gia đình cần bổ sung là nhóm có khả năng cao nhất. Điều này cần được kiểm chứng theo từng ngành hàng với người mua của bạn.
Thương hiệu nghiên cứu mua sắm có hỗ trợ AI bằng cách nào?
Kết hợp phỏng vấn về niềm tin và thái độ, quan sát việc sử dụng thật, khảo sát mức sẵn sàng giao quyền theo ngành hàng và dữ liệu mua hàng để xem hành vi có thay đổi hay không.
Nghiên cứu cách người mua dùng AI cùng INTAGE Việt Nam
INTAGE Việt Nam là công ty nghiên cứu thị trường tại Việt Nam, thuộc Tập đoàn INTAGE (Nhật Bản). Chúng tôi giúp thương hiệu hiểu hành vi người mua qua nghiên cứu định tính, khảo sát và dữ liệu panel người mua sắm. Xem dịch vụ nghiên cứu thị trường hoặc liên hệ để lên kế hoạch nghiên cứu.
Bài viết liên quan
Bài mới nhất
Cỡ mẫu khảo sát: bao nhiêu người là đủ?
Phương pháp thu thập dữ liệu khảo sát tại Việt Nam: cách chọn- Ứng dụng công nghệ trong doanh nghiệp: cách nghiên cứu hành vi của nhân viên
Brief nghiên cứu thị trường: gửi gì để nhận báo giá chính xác
Mô hình giá SaaS: Freemium, Tiered và Pay-as-you-go trong nghiên cứu giá


