Góc nhìn nghiên cứu
Hành vi mua sắm trong các ngày lễ sức khỏe: cách nghiên cứu cho doanh nghiệp
Các ngày nâng cao nhận thức về sức khỏe, như Ngày Sức khỏe Thế giới 7/4 và Ngày Tim mạch Thế giới 29/9, thường được thương hiệu và nhà bán lẻ dùng để triển khai chiến dịch cho sản phẩm liên quan đến sức khỏe. Những dịp này có thật sự thay đổi điều người tiêu dùng mua hay không là câu hỏi cần nghiên cứu, không phải điều mặc định. Cách tiếp cận hữu ích là so sánh hành vi mua quanh dịp đó với các tuần bình thường, tìm hiểu ai mua và vì sao, và kiểm tra chiến dịch mang lại người mua mới hay chỉ dời thời điểm của những lần mua vốn sẽ xảy ra.

Mục lục
Bài viết bàn về nghiên cứu thị trường và người mua sắm, không phải lời khuyên sức khỏe hay y tế; việc quảng cáo sản phẩm liên quan đến sức khỏe cần tuân thủ quy định hiện hành.
Ngày lễ sức khỏe là gì?
Đây là những ngày do các tổ chức quốc tế hoặc trong nước đặt ra để thu hút sự chú ý của công chúng đến một chủ đề sức khỏe. Cộng đồng, tổ chức y tế, doanh nghiệp sử dụng lao động và nhãn hàng dùng các ngày này cho hoạt động truyền thông và sự kiện. Với doanh nghiệp bán sản phẩm liên quan đến sức khỏe, như thực phẩm và đồ uống định vị về sức khỏe, sản phẩm chăm sóc cá nhân hay thiết bị sức khỏe, đây cũng là dịp khuyến mãi và truyền thông.
Vì sao cần nghiên cứu hành vi mua sắm quanh các dịp này?
Chiến dịch quanh ngày lễ sức khỏe tốn ngân sách và không gian trưng bày, nhưng hiệu quả thường không rõ. Doanh số có thể tăng trong thời gian khuyến mãi rồi giảm lại, người mua có thể chỉ mua sớm hơn dự định, hoặc chiến dịch chỉ chạm tới những người vốn đã mua thương hiệu. Nghiên cứu cho biết dịp này có ý nghĩa với người mua sắm hay không, nhóm nào phản ứng và hoạt động nào tạo ra việc mua bền vững thay vì chỉ tăng ngắn hạn.
Cần đo lường những gì?
| Câu hỏi kinh doanh | Cần đo gì | Phương pháp hoặc nguồn dữ liệu |
|---|---|---|
| Người mua có biết và quan tâm đến dịp này? | Nhận biết về ngày lễ, mức ảnh hưởng đến kế hoạch mua | Khảo sát |
| Hành vi mua có thay đổi quanh ngày đó? | Tỷ lệ người mua (penetration), tần suất và chi tiêu trong các tuần quanh dịp so với tuần bình thường | Dữ liệu panel người mua sắm |
| Ai phản ứng? | Chân dung người mua tăng mua quanh dịp, người mua mới so với người mua cũ | Dữ liệu panel, khảo sát |
| Họ mua ở đâu? | Tỷ trọng kênh: siêu thị, cửa hàng truyền thống, nhà thuốc, thương mại điện tử | Dữ liệu panel người mua sắm |
| Vì sao họ mua hoặc không mua? | Động cơ, nguồn thông tin tin cậy, rào cản như giá hoặc nghi ngờ về công dụng được quảng bá | Thảo luận nhóm, phỏng vấn sâu |
| Tác động có kéo dài? | Mua lại trong các tuần và tháng sau đó | Dữ liệu panel người mua sắm |
Nghiên cứu vấn đề này tại Việt Nam như thế nào?
- Xác định quyết định cần đưa ra. Xác định nghiên cứu phục vụ việc chọn thời điểm, hình thức khuyến mãi, danh mục sản phẩm hay kênh bán. Một brief nghiên cứu rõ trọng tâm giúp nghiên cứu hữu ích.
- Xem hành vi mua thực tế. i-Panel, panel người mua sắm cá nhân của INTAGE Việt Nam ghi nhận giao dịch bằng cách chụp hóa đơn và quét mã vạch tại các thành phố được bao phủ, có thể so sánh các tuần quanh một dịp với các tuần khác và cho biết người mua là người mới hay người cũ.
- Hiểu động cơ. Thảo luận nhóm hoặc phỏng vấn sâu cho thấy người mua nhìn nhận chiến dịch sức khỏe ra sao, tin thông điệp nào và điều gì khiến họ hoài nghi.
- Đo nhận biết và ý định. Khảo sát trước và sau dịp đo mức nhận biết về ngày lễ, về chiến dịch và kế hoạch mua, sau đó đối chiếu với dữ liệu mua thực tế.
- Đánh giá và lặp lại. So sánh kết quả giữa các dịp và các năm bằng cùng bộ chỉ số để giữ lại những hoạt động hiệu quả nhất.
Những sai lầm thường gặp là gì?
- Coi doanh số tăng đột biến là thành công. Không so với tuần bình thường và các tuần sau đó, mức tăng có thể chỉ là việc mua sớm hơn.
- Dựa vào ý định người tiêu dùng tự khai. Người trả lời có thể nói ngày lễ sức khỏe ảnh hưởng đến việc mua nhiều hơn thực tế; cần đối chiếu với dữ liệu mua.
- Đưa ra tuyên bố về sức khỏe. Nghiên cứu mô tả hành vi người mua; truyền thông phải nằm trong phạm vi công dụng sản phẩm được phép công bố.
- Chỉ nhìn một kênh. Người mua có thể mua ở nhà thuốc, siêu thị, cửa hàng truyền thống và trực tuyến; nhìn một kênh sẽ bỏ sót việc chuyển kênh.
Hành động dựa trên kết quả như thế nào?
Giữ lại những dịp người mua chú ý và mang lại người mua mới hoặc việc mua bền vững, bỏ những dịp chỉ làm dời thời điểm mua, tập trung vào kênh và nhóm người mua có phản ứng. Dùng động cơ tìm được từ nghiên cứu định tính để truyền thông phù hợp, đáng tin, và lên kế hoạch hoạt động tiếp theo để khuyến khích mua lại sau dịp lễ.
Câu hỏi thường gặp
Ngày lễ sức khỏe có làm tăng doanh số sản phẩm sức khỏe không?
Điều này tùy ngành hàng, chiến dịch và người mua, nên cần đo lường. So sánh hành vi mua quanh ngày đó với tuần bình thường và các tuần sau cho biết có tác động thật và kéo dài hay không.
Dữ liệu nào cho thấy tác động của chiến dịch ngày sức khỏe?
Dữ liệu mua hàng từ panel người mua sắm cho thấy tỷ lệ người mua, tần suất, kênh mua và việc mua lại; khảo sát bổ sung thông tin về nhận biết và động cơ.
Làm sao phân biệt người mua mới và người mua cũ?
Dữ liệu panel theo dõi cùng một nhóm người mua theo thời gian, nên có thể cho biết người mua trong dịp lễ đã từng mua sản phẩm trước đó hay chưa.
Nghiên cứu chiến dịch theo mùa của bạn
INTAGE Việt Nam là công ty nghiên cứu thị trường tại Việt Nam, thuộc Tập đoàn INTAGE, Nhật Bản. Chúng tôi kết hợp dữ liệu panel người mua sắm, khảo sát và nghiên cứu định tính để đánh giá các dịp mua sắm và chiến dịch. Xem dịch vụ nghiên cứu thị trường hoặc liên hệ với chúng tôi để lên kế hoạch nghiên cứu.
Bài viết liên quan
Bài mới nhất
Cỡ mẫu khảo sát: bao nhiêu người là đủ?
Phương pháp thu thập dữ liệu khảo sát tại Việt Nam: cách chọn- Ứng dụng công nghệ trong doanh nghiệp: cách nghiên cứu hành vi của nhân viên
Brief nghiên cứu thị trường: gửi gì để nhận báo giá chính xác
Mô hình giá SaaS: Freemium, Tiered và Pay-as-you-go trong nghiên cứu giá


